Prekogranični i regionalni fondovi za ruralni turizam: Interreg IPA i Fond za zapadni Balkan

Ovaj članak objašnjava dva izvora prekograničnog i regionalnog novca koja se često spominju za ruralni turizam u Istočnoj Hercegovini: program Interreg IPA Hrvatska, Bosna i Hercegovina, Crna Gora i Fond za zapadni Balkan (WBF). Odnosi se na udruženja, turističke organizacije i opštine koje razmišljaju o projektu sa partnerima iz susjednih zemalja. Stanje je na 6. oktobar 2026.

Ukratko

• Interreg IPA Hrvatska-BiH-Crna Gora 2021-2027: drugi poziv za standardne projekte imao je 29.926.000 EUR sredstava EU i rok 6. juni 2025 (prijave kroz sistem Jems). Prioritet "Održivi turizam i kultura" (RSO4.6) bio je jedan od četiri obuhvaćena poziva, pa je ruralni turizam mogao da se uklopi u njega. Novi otvoreni poziv nije pronađen, a stranicu programa nismo mogli provjeriti na dan 6. oktobra 2026, zato je provjerite sami.
• Fond za zapadni Balkan, poziv ERC (2. izdanje): rok je 26. oktobar 2026, 13:59 (CET), grant 20.000 do 25.000 EUR, najviše 80% prihvatljivih troškova, najmanje 20% sufinansiranja u novcu. Potreban je jedan vodeći podnosilac i najmanje tri partnera, ukupno iz najmanje četiri strane ugovornice WBF-a.
• ERC nije otvoren za opštine ni druge organe vlasti. Otvoren je za neprofitna pravna lica: organizacije civilnog društva, poslovna udruženja, medije, obrazovna i sportska udruženja.
• WBF Matching Grants: do 10.000 EUR i do 50% troškova. Projekat mora uključiti partnere iz najmanje dvije od šest zemalja Zapadnog Balkana, a drugi donor koji pokriva ostatak mora biti obezbijeđen prije prijave. Prijave se primaju tokom cijele godine.

Na koga se odnosi

• ERC: neprofitna pravna lica iz zemalja WBF-a (BiH, Albanija, Kosovo, Crna Gora, Sjeverna Makedonija, Srbija). Vodeći podnosilac mora imati iskustvo u projektima koje finansiraju donatori u zadnje tri godine. Profitne firme, političke stranke i organi vlasti ne mogu biti ni nosilac ni partner. Državne i lokalne institucije mogu učestvovati samo kao pridružene institucije, bez finansijskog interesa. Zadruge, d.o.o. i gazdinstva koja posluju radi dobiti moraju prije prijave provjeriti da li su prihvatljivi, jer su profitni subjekti isključeni.
• Matching Grants: pravna neprofitna lica iz regiona sa iskustvom u projektima koje finansiraju donatori. Na stranici fonda među prihvatljivim podnosiocima stoje i javna tijela, ali provjerite uslove u pozivu prije prijave. Sama lokalna organizacija ne može da se prijavi samostalno.
• Interreg: prijave idu kroz prekogranična partnerstva iz Hrvatske, BiH i Crne Gore. Tačan krug prihvatljivih podnosilaca provjerite u dokumentima za podnosioce na stranici programa kad se objavi novi poziv.

Šta treba uraditi

1. Za Interreg pratite stranicu programa i objave za novi poziv. Prijave za drugi poziv išle su elektronski kroz sistem Jems. Nemojte planirati prijavu prije objave poziva.
2. Za ERC pronađite partnere na WBF Partnership Platform (wbfpartnership.com) i složite partnerstvo od jednog vodećeg podnosioca i najmanje tri partnera, ukupno iz najmanje četiri zemlje.
3. Registrujte se i prijavite kroz online sistem WBF-a (OGMS), na engleskom jeziku. Obavezni su prijavni obrazac, budžet i potpisana i ovjerena izjava vodećeg podnosioca. Za one koji uđu u uži izbor traže se partnerski sporazum, statut i potvrda o registraciji, bankovni račun i finansijski izvještaji te obrazac finansijskog kapaciteta.
4. Obezbijedite sufinansiranje u novcu, ne u naturi. Troškovi koje već finansira druga akcija EU nisu prihvatljivi (zabrana dvostrukog finansiranja).
5. Za Matching Grants prije prijave obezbijedite drugog donora za preostalih 50% i partnere iz najmanje dvije zemlje Zapadnog Balkana.
6. Pitanja za ERC šaljite pisanim putem na info@westernbalkansfund.org, najkasnije do 12. oktobra 2026.

Rokovi i iznosi

• ERC: rok 26. oktobar 2026, 13:59 (CET). Informativne sesije 1. do 14. oktobra 2026 u šest gradova, među njima Sarajevo; datum sesije u Sarajevu i registraciju provjerite na stranici ERC poziva, jer su neke sesije možda već održane. Pitanja do 12. oktobra, odgovori do 16. oktobra. Potpisivanje ugovora okvirno decembar 2026 do januar 2027. Ukupno 300.000 EUR. Trajanje projekta 6 do 10 mjeseci.
• Matching Grants: do 10.000 EUR, trajanje 2 do 4 mjeseca, prijave tokom godine, odlučuje se po sezonskim ciklusima.
• Interreg: drugi poziv zatvoren 6. juna 2025, aktuelni rok nije pronađen.

Gdje se obratiti

• Interreg IPA Hrvatska-BiH-Crna Gora: stranica programa
• Fond za zapadni Balkan: ERC poziv, Matching Grants, pitanja na info@westernbalkansfund.org

Propisi i izvori

• Najava drugog poziva Interreg IPA Hrvatska-BiH-Crna Gora, rok 6. juni 2025
• Western Balkans Fund: Empowering Regional Cooperation (ERC)
• Western Balkans Fund: Matching Grants