Boravišnu taksu plaća gost po svakom noćenju, a ugostitelj je naplaćuje uz cijenu noćenja i uplaćuje. Od 1.1.2025. paušal je ukinut i taksu po noćenju plaćaju i apartmani, kuće za odmor, sobe i seoski turizam. Zakonski raspon je 1,5 do 3 KM, a u turističkim mjestima 3 do 4 KM. Trebinje ima 3 KM.
Boravišna taksa je naknada koju gost plaća za noćenje u smještajnom objektu. Tiče se svih koji u Republici Srpskoj izdaju smještaj, uključujući seoska domaćinstva i privatni smještaj u istočnoj Hercegovini.
Ukratko
- Taksu plaća gost po svakom ostvarenom noćenju, a ugostitelj je naplaćuje istovremeno s uslugom, posebno je iskazuje na računu i uplaćuje na račun javnih prihoda Republike Srpske.
- Izmjene zakona (Službeni glasnik RS br. 107/24) ukinule su od 1.1.2025. godišnji paušal po krevetu. Taksu po noćenju sada plaćaju i objekti seoskog turizma, apartmani, kuće za odmor i sobe za iznajmljivanje.
- Zakonski raspon je 1,5 do 3 KM po noćenju, a u proglašenim turističkim mjestima 3 do 4 KM. Tačan iznos određuje jedinica lokalne samouprave.
- Trebinje: odluka Skupštine grada utvrđuje 3,00 KM po noćenju.
- Mjesečna prijava Poreskoj upravi Republike Srpske podnosi se do 15. u mjesecu za prethodni mjesec.
Na koga se odnosi
Na sve ugostitelje (davaoce usluga) koji pružaju smještaj: hotel, motel, pansion, hostel, apartman, kuću za odmor, sobu za iznajmljivanje, objekat seoskog turizma i drugi smještaj, uključujući fizička lica. Gost je obveznik takse, a ugostitelj je naplaćuje i obveznik je uplate. Ako taksu ne naplati, mora uplatiti nenaplaćeni iznos iz svojih sredstava.
Ne plaćaju (član 5): djeca do 12 godina; osobe upućene od ljekarske komisije na banjsko i klimatsko liječenje, kao i osobe koje u banjske i klimatske centre dolaze radi liječenja; osobe s invaliditetom od najmanje 70%, vojni i civilni invalidi rata od prve do pete kategorije (uz jednog pratioca); učenici, studenti i pratioci koji organizovano borave radi škole u prirodi, ekskurzija, sportskih aktivnosti i takmičenja; učenici i studenti koji nemaju prebivalište u mjestu školovanja. Potpuna lista je u članu 5.
Plaćaju 50% takse (član 6): osobe od 12 do 18 godina i osobe koje neprekidno borave u objektu duže od 30 dana.
Gost mora dokazati osnov (lična karta, potvrda škole, uputnica ljekarske komisije).
Šta treba uraditi
- Upišite gosta u knjigu gostiju.
- Naplatite taksu uz cijenu noćenja. Na računu je ispišite posebno, uz osnov oslobođenja ili umanjenja ako ga ima. Dokaze o tome čuvajte do isteka sljedeće kalendarske godine (član 14).
- Do 15. u mjesecu za prethodni mjesec podnesite Poreskoj upravi Republike Srpske prijavu o broju gostiju i naplaćenoj taksi, na posebnom obrascu (član 15, stav 1). Obrazac i način predaje provjerite u Poreskoj upravi.
- Uplatite prikupljeni iznos na račun javnih prihoda Republike Srpske u roku od pet dana po isteku mjeseca u kojem je prijava podnesena (član 16, stav 1). Turistička organizacija Republike Srpske i lokalni mediji navode 5. u mjesecu za prethodni mjesec; ako niste sigurni, provjerite u Poreskoj upravi.
- Ako naplatu vršite zajedno s plaćanjem računa po ugovoru s putničkom agencijom, taksu uplatite tri dana nakon naplate računa, a najkasnije 60 dana od posljednjeg dana boravka gosta (član 16, stav 2).
- Ako ste fizičko lice, do 15. u mjesecu za prethodni mjesec dostavite i turističkoj organizaciji ili turističkoj agenciji s kojom imate ugovor izvještaj o broju noćenja i naplaćenoj taksi (član 15, stav 4).
Kazne: kašnjenje s uplatom ili neuplata je prekršaj, a kazna za preduzetnika i fizičko lice je 2.000 do 8.000 KM (privredna društva 4.000 do 20.000 KM, član 21). Nedostavljanje prijave Poreskoj upravi ili izvještaja turističkoj organizaciji kažnjava se za preduzetnike i fizička lica sa 200 do 1.000 KM (član 24, st. 3 i 4). Kazne postoje i za različitu taksu za domaće i strane goste, nenaplaćenu taksu koja nije uplaćena i za račun bez posebno iskazane takse.
Rokovi i iznosi
- Prijava Poreskoj upravi: do 15. u mjesecu za prethodni mjesec.
- Uplata: u roku od pet dana po isteku mjeseca u kojem je prijava podnesena (član 16).
- Trebinje: Skupština grada je odlukom od 11.3.2019 (br. 09-013-61/19) utvrdila 3,00 KM po noćenju. Isti dokument sadrži i starije odluke s paušalnim iznosima, koje ne treba primjenjivati. Prema lokalnom portalu Trebinje Danas (februar 2025) Skupština je nakon izmjena zakona ponovo utvrdila 3 KM; tu odluku nismo vidjeli u Službenom glasniku, pa važeću provjerite u Gradu. Da li je Trebinje formalno proglašeno turističkim mjestom (3 do 4 KM) nismo potvrdili.
- Za Bileću, Gacko, Ljubinje, Nevesinje i Berkoviće iznos nismo potvrdili. Pitajte opštinu ili turističku organizaciju; iznos mora biti u zakonskom rasponu.
- Raspodjela po pravilu: 80% turističkoj organizaciji grada ili opštine, 20% Turističkoj organizaciji Republike Srpske (član 11, stav 1). Ako postoji međuopštinska turistička organizacija, udjeli su drugačiji.
Gdje se obratiti
Propisi i izvori
